HÀNH TRÌNH TÌM LẠI...

By

HÀNH TRÌNH TÌM LẠI TỘC NGƯỜI LA HỦ Ở TÂY BẮC MƯỜNG TÈ LAI CHÂU

Theo báo cáo khảo sát của đồn Biên phòng Thu Lũm hiện tại trên địa bàn xã Thu Lũm có 41 hộ với 212 khẩu chia làm 4 chòm. Chòm 1 Á Mú Cồ có 12 hộ 56 khẩu. Chòm 2 The La Cồ có 12 hộ 59 khẩu. Chòm 3 Ná Xuý Cò có 8 hộ 47 khẩu. Chòm 4 Phà Nhí Ló Po có 9 hộ 50 khẩu. Báo cáo là thế nhưng thực tế ngay chòm The La Cồ nơi đoàn tiền trạm đặt "đại bản doanh" để dựng nhà cho dân cũng chỉ có 5 hộ còn các hộ khác trong chòm gần cũng một ngày đường đi bộ xa phải 2 ngày mới tới nơi. Ấy là thời gian khoảng cách đi của đồng bào. Nhìn lên các hộ tộc người cứ lẩn khuất trong mây lưng chừng trời.

3 - CHÒM NGƯỜI LA HỦ Ở THE LA CỒ

Là Xi tiếng Hà Nhì nghĩa là gì cả đoàn không ai biết. Hỏi các gia đình La Hủ ở đây cũng lắc đầu. Gặng hỏi mãi cũng chỉ nhận được một câu cửa miệng: Mạc khư nhạ. Mạc khư nhạ. Không biết. Không biết. Còn anh em trong đoàn giải thích Là Xi có nghĩa là...Là Xi. Nơi đầu nguồn của con suối Là Xi trên dãy A Ma Cồ. Thế cụm từ The La Cồ nơi có chòm 5 hộ tộc người La Hủ đang sinh sống có nghĩa như thế nào. Lại: "Mạc khư nhạ". Thôi thì cứ hiểu đây là vùng đất sâu nhất xa nhất hẻo lánh nhất của vùng đất phía Tây Bắc của huyện Mường Tè Lai Châu.

More...

HÀNH TRÌNH TÌM LẠI....

By

HÀNH TRÌNH TÌM LẠI TỘC NGƯỜI LA HỦ Ở TÂY BẮC MƯỜNG TÈ LAI CHÂU.

Trời lất phất mưa. Một mùa mưa lũ ở Mường Tè Lai Châu lại bắt đầu. Tôi và nhà thơ Đỗ Hoàng hăm hở theo đoàn tiền trạm gồm 16 sĩ quan chiến sĩ Bộ đội Biên phòng Lai Châu nhằm hướng đỉnh A Ma Cồ dấn bước. Nơi có 5 hộ tộc người La Hủ đang sinh sống bên lưng chừng núi. Chòm The La Cồ sẽ là điểm tập kết của đoàn để tìm đất dựng nhà cho dân. Một hành trình đi tìm lại tộc người La Hủ để đưa đồng bào về với cộng đồng và xã hội.

2 - TÌM TỘC NGƯỜI LA HỦ Ở LÀ XI

Sáng ra khi sương còn la đà bay ngang mặt người Trung tá Nguyễn Tiến Ngọc Đồn trưởng đồn Biên phòng Thu Lũm đã cho triệu tập quân số anh em trong đoàn đi tiền trạm làm nhiệm vụ tìm đất dựng nhà cho bà con La Hủ ở Là Xi. Sau khi kiểm tra xong anh Ngọc gọi Thượng uý Lù Văn Biên sĩ quan báo vụ và Thiếu uý Khoàng Thanh Bình ra một góc nói nhỏ. Sau này khi đã vượt qua con suối đang mùa lũ trải qua 5 con dốc 4 đỉnh núi cao trên dưới 2000m ngồi vui bên chén trà giữa rừng sâu nơi đầu nguồn con suối Là Xi tôi hỏi. Lù Văn Biên và Khoàng Thanh Bình cho biết Nguyễn Tiến Ngọc giao nhiệm vụ cho Biên và Bình đi bảo vệ và đảm bảo an toàn cho tôi và nhà thơ Đỗ Hoàng. Chả là năm 2006 cũng vào đốt thời gan này mùa mưa lũ ở Lai Châu Nghệ sĩ ưu tú Đạo diễn quay phim Trung tá Nguyễn Xuân Nghiệp của Điện ảnh Quân đội khi rút từ trong Ka Lăng ra thị trấn Mường Tè chẳng may gặp lũ đã hy sinh. 
           

            

More...

HÀNH TRÌNH TÌM LẠI TỘC NGƯỜI...

By

HÀNH TRÌNH TÌM LẠI TỘC NGƯỜI LA HỦ Ở TÂY BẮC MƯỜNG TÈ LAI CHÂU

Lù Pò Khương

 Được tin Bộ đội Biên phòng Lai Châu sau khi làm xong 18 căn hộ ở Hà Xi - Hà Nê mở chiến dịch làm nhà lập bản dựng trường mở đường cho tất cả các hộ tộc người La Hủ. Biết là bắt đầu mùa mưa tôi rủ mãi mới được nhà thơ Đỗ Hoàng Biên tập thơ của Tạp chí Hội nhà văn làm hành trình ngược núi Tây Bắc lên với tộc người mà nghe phong thanh đời sống còn phụ thuộc nhiều vào hoa trái và củ rừng. Một hành trình mà tôi và thi sĩ Đỗ Hoàng cùng 16 cán bộ chiến sĩ của BĐBP đi tìm lại tộc người La Hủ ở Tây Bắc Mường Tè Lai Châu. Nơi ngửa mặt chỉ thấy núi là núi cúi mặt chỉ thấy vực và vực bốn xung quanh là rừng nguyên sinh tôi đã được cùng ăn cùng ở một ngày hai đêm với đồng bào của tộc người La Hủ và những người lính biên phòng đi "mở đất" dựng nhà cho dân. Một hành trình của con người tìm đến với con người.

•1-      BÁO ĐỘNG ĐỎ VỀ MỘT TỘC NGƯỜI.

Trước khi đi theo đoàn công tác tiền trạm tìm đất dựng nhà lập bản của BĐBP Lai Châu tôi có vào tra cứu trên mạng "gu gờ" để tìm chút thông tin về tộc người La Hủ làm vốn liếng. Những thông tin trên trang này cũng rất sơ lược chỉ đọc 3 đến 5 phút là hết. Tôi điện cho anh bạn vong niên nguyên là dân trường Đại học Khoa học xã hội và nhân văn. Sau khi nghe tôi trình bày anh đem đến cho tôi cuốn sách Dân tộc học đại cương.

Theo cuốn sách Dân tộc học đại cương do Nhà xuất bản Giáo dục ấn hành vào năm 1997 của nhóm tác giả Lê Sĩ Giáo (chủ biên) Hoàng Lương Lâm Bá Nam Lê Ngọc Thắng biên soạn tộc người La Hủ chỉ có ở Lai Châu. Tộc người La Hủ còn có tên gọi khác: Người Khù Xung người Cò Xung người Khả Quy. Nhưng theo ngôn ngữ của các dân tộc Hà Nhì Mông Dao sống trong khu vực Tây Bắc huyện Mường Tè tỉnh Lai Châu thường nôm na gọi tộc người La Hủ là người Khổ Sung người Lá vàng. Ngoài các tên gọi trên tộc người La Hủ còn có các tên gọi: người Cọ Lá vàng người Cọ Sọ người Nê Thú.

More...

ĐÊM Ở RỪNG

By

ĐÊM Ở RỪNG

Những đám mây trắng ùa vào trong lều
Mang theo tiếng bắt cô trói cột
Mang theo hơi rừng già hoang hoải lá mục
Mang theo tiếng con suối phía xa
Mang vào nỗi nhớ
Nỗi nhớ không tên chung chiêng trong mây

More...

THĂM THẲM MIỀN TÂY

By

THĂM THẲM MIỀN TÂY


                Lục cục công tác chuẩn bị cả tiếng đồng hồ chờ sương tan rồi chúng tôi cũng lên đường được. Trước khi đi Trung tá Đồn trưởng đồn Biên phòng Thu Lũm Nguyễn Tiến Ngọc ghé tai hỏi nhỏ: "Sương dày đường trơn sức anh liệu có leo được núi không? Đường đi là hình chữ "em mờ" ngược đấy". Lời thông báo của đồn trưởng rất ngắn nhưng tôi cũng mường tượng ra được quãng đường sẽ qua.

Ngước mắt nhìn lên mấy đỉnh núi còn nằm trong sương mờ đục phía sau những dãy núi chỉ có mây trắng và mây trắng kia là mấy hộ gia đình tộc người La Hủ. Nơi mà cả lực lượng Biên phòng cả Bộ chỉ huy BĐBP Lai Châu đang xây dựng dự án phát triển kinh tế xã hội giữ gìn an ninh trật tự tại bản Là Xi xã Thu Lũm mà nghe phong thanh cuộc sống vẫn dựa vào săn bắt hái lượm là chủ yếu. Biết đồn trưởng lo lắng cho sức khoẻ tôi nói "cứng" để anh yên tâm: Đi chứ. Đỉnh cao 2000 kia chắc dư sức leo. Nói cứng là vậy chứ thực bụng tôi cũng thấy lo lo. Chiều qua khi xe qua suối gặp nước lớn chiếc xe nổi lềnh bềnh cả 4 anh em từ lái xe cho đến nhà thơ Đỗ Hoàng   Thiếu tá Lê Phương Hoà sĩ quan dẫn đường và tôi vội ẩy cửa nhảy ào xuống mà đẩy xe. Nếu không nhanh chắc chiếc u oát của toà soạn đã được dòng nước đưa ra sông Đà. Nhưng lại nhớ đồng bào Mông có câu: Khắc đi khắc đến. Lo gì. Đi mới biết.

More...

TƯ DUY ... KHÔNG TƯ DUY

By

 TƯ DUY...KHÔNG TƯ DUY


                Phải nói thực lòng là Lý Toét tôi đã ngán quá rồi nên không muốn bàn đến chuyện này. Nhưng mà. Khổ quá mắc cái bệnh ngứa mồm nên lại nói.

Chả là sau khi nghe xem rồi đọc cái đề án tăng học phí mà thấy chán mớ đời. Trong khi các nhà nước khác tìm mọi cách để đầu tư cho giáo dục thì ở xứ ta lại tìm cách "nhặt" từ giáo dục. Không biết các vị soạn thảo cái đề án "hãm hại" nền giáo dục có hay không rằng: Trong tất cả mọi đề án đầu tư. Đầu tư cho giáo dục là lãi nhất. Cái tay Nhật "lùn" mà không lùn chút nào. Sau chiến tranh thế giới thứ 2 họ biết tìm ra cái căn bản cái dài hơi để đưa nước Nhật lớn mạnh vượt lên sau những gì của chiến trang để lại. Ấy là họ chọn giáo dục làm nền móng cho xây dựng đất nước sau chiến tranh. Cái tư duy đầu tư cho giáo dục là đầu tư có lãi nhất cũng từ đó mà ra.

More...

ĐI TRONG SẮC TÍM BẰNG LĂNG

By

 ĐI TRONG SẮC TÍM BẰNG LĂNG

Không chờ mưa bay khi sắc xuân vừa chớm. Chẳng đợi tiếng ve se sắt gọi chào. Cũng không ngóng mùa thu khi lá vàng để sánh cùng màu nắng hay chút se se của giá lạnh đầu đông. Có một loại hoa cứ nở tím bốn mùa. Mặc nắng hay mưa mặc gió mùa hay sương sa mặc phồn hoa và cám dỗ hoa cứ nở nở tím trong nỗi nhớ và niềm tin. Những cánh bằng lăng vẫn nở tím bên trời.

More...

Ủ TRONG NỖI NHỚ

By

Ủ TRONG NỖI NHỚ


Tôi đi trong dặm dài nỗi nhớ
Một thời Kẻ chợ
Một thời Tràng An
Bên nhịp sâm cầm vỗ cánh
Bên tiếng sóng sông Hồng thao thức
Nơi doi đất có hình chim phượng
Nơi bóng rồng bay gọi người về dựng nhà xây cửa
Nơi bắc cầu dải yếm đón em sang

More...

LỬA PHƯỢNG

By

 

Như lời hẹn của những lứa đôi một thời yêu nhau mà không cập bến cứ đúng tháng Năm hoa phượng lại nở rực một góc trời. Màu đỏ màu của máu màu của lửa màu của sức sống màu của hẹn hò. Cứ đến tháng Năm những lứa đôi yêu nhau lại lấy ngày hoa phượng thắp lửa trên cành cao mà về nơi xưa kỷ niệm về với bao ngọt ngào của ngày cắp sách cùng những ký ức đi mãi kiếp con người. Nơi ấy nơi thẳm sâu của tâm hồn nơi thẳm sâu của ký ức nơi thẳm sâu của tình yêu và cũng là nơi còn thơm mãi nụ hôn của thời cắp sách còn đọng trên môi. Bất chợt trên đường đời khi ta chịu nỗi buồn khi ta nhận niềm vui khi ta gặp nỗi đau khi ta còn hạnh phúc ta lại đưa tay lên môi để tìm về nơi ghi dấu tình yêu nơi ngọt ngào hạnh phúc. Ấy là khi ta muốn sẻ chia ấy là khi ta muốn tìm về nơi điểm tựa của cuộc đời. Để từ đấy ta vượt lên nỗi đau ta nhân lên hạnh phúc cho tâm hồn ta sáng trong cho ta biết nâng niu cái đã có đang có và sẽ có sống với đời với người như ánh hoa kia cứ cháy mãi cháy mãi suốt cả đời vẫn giữ nguyên màu lửa.

More...

CON CHỮ NEO BÊN BỜ CHÂN SÓNG

By

CON CHỮ NEO BÊN BỜ CHÂN SÓNG
Bút ký

Đại uý Đào Đình Luyện cán bộ vận động quần chúng đồn Biên phòng Cửa Lân và thầy Trần Thanh Phúc giáo viên lớp xoá mù chữ làng chài cửa sông Ba Lạt Thái Bình đón tôi bên bờ chân sóng nơi tận cùng mép nước Cồn Vành. Mấy năm trước khi tôi về viết bài các tỷ phú nuôi ngao ở đây chỗ Luyện đón tôi vẫn còn đang là ngoài biển. Ngày đó Cồn Vành trông chẳng khác gì quả trứng bệp bềnh trên mặt sóng. Nhanh thật. Quay đi quay lại phù sa cửa sông Ba Lạt đã kịp bồi đắp kéo tuột cả Cồn Vành dính đét vào đất liền. Khi đó nghe dự án làm đường ra Cồn Vành không mấy ai dám tin. Ấy thế mà cái khó tin ngày nào nay thành sự thật nó neo giữ con người ở lại biển cả. Cái neo giữ đời người không gì bằng đời sống vật chất. Chỉ có điều ngay bên vùng nuôi ngao nuôi tôm ngay sát xã có tới cả chục tỷ phú trong tay nắm cả bọc tiền két lớn két bé lại ở ngay vùng đồng bằng Bắc Bộ nơi vựa lúa của cả nước vẫn còn một vạn chài mà cái chữ o tròn như quả trứng gà giống như cái cồn nổi quanh năm suốt tháng bám vào nó mà sống mà tồn tại cũng không biết.

More...