TỪ GÓC NHÌN CHIẾN TRANH ...

By

Huỳnh Thạch Thảo:
TỪ GÓC NHÌN CHIẾN TRANH ĐẾN "GỬI NẮNG CHO SÔNG"

1. Lâu nay trên văn đàn Việt Nam khi đặt vấn đề viết về đề tài chiến tranh cách mạng hầu như các cây viết đều cho rằng đây là mảnh đất "dụng võ" nhưng khó "nhằn". Điều này quả thật rất đúng với thực tế hiện nay. Trong một thời gian dài có rất nhiều ý kiến cho rằng văn học giai đoạn chiến tranh vệ quốc chủ yếu là ngợi ca. Điều này đúng và rất cần thiết trong giai đoạn này. Bởi lúc đó mục tiêu cao cả của cả dân tộc là giải phóng đất nước thống nhất giang sơn về một mối. Cả nước dồn cho chiến tranh cả dân tộc dồn cho chiến tranh nhà nhà hướng về chiến tranh và người người tìm đường ra trận. Và dù có "đậm đặc" chất ngợi ca thì văn học giai đoạn chiến tranh cách mạng đã có "đỉnh" riêng của nó và nó đã đạt được những "dấu mốc" của riêng giai đoạn này và cũng đã để lại thành tựu mà khó có giai đoạn nào được như thế. Đó chính là "khuôn mặt" riêng của một giai đoạn là tiếng nói riêng của một thời kỳ. Khi mục tiêu cao cả của cả dân tộc đã hoàn thành lúc này cho phép người viết có điều kiện hơn để nhìn lại con đường đã qua. Và đương nhiên để có thể viết về chiến tranh một cách đầy đủ nhất có cái nhìn về chiến tranh một cách toàn diện hơn rất cần một "độ lùi" nhất định về thời gian.

More...

CÓ MỘT NHÁNH SÔNG THƠ LẶNG CHẢY

By

CÓ MỘT NHÁNH SÔNG THƠ LẶNG CHẢY
(Nhân đọc Hôn lên nỗi buồn của Ngọc Yến)

Có người bạn nói với tôi rằng mỗi nhà thơ là một nhánh sông để tạo nên  dòng sông thơ chảy suốt tháng năm. Quá đúng. Chỉ có điều mấy ai biết được những nhánh nhỏ của dòng chảy ấy đã góp sức làm nên dòng sông thơ mà người đời đang đọc. Các nhánh sông thơ ấy cứ lặng chảy. Chảy miệt mài qua năm qua tháng. Nhưng cũng chính những hạt phù sa trên nhánh sông thơ ấy đã đắp bồi nên những bờ bãi xanh ngát cho đời.

More...

MỘT CÁCH CẢM....

By

MỘT CÁCH CẢM MỘT CÁCH NGHĨ MỘT CÁCH NHÌN VÀ MỘT CON NGƯỜI THƠ TRONG THƠ TRỊNH SƠN

 Trong một chuyến ra Hà Nội công tác nhà thơ Hoàng Quý đến nhà chơi và mang cho tôi một tập thơ nói đúng hơn là một chùm thơ của Trịnh Sơn. Khi đưa tập thơ của Trịnh Sơn cho tôi nhà thơ Hoàng Quý nói ngắn gọn thẳng tưng vốn như tính cách của anh xưa nay vẫn thế: "Ông đọc xem thế nào nhé. Nếu thấy đọc được thì cho một tiếng". Nghe anh Hoàng Quý nói thế tôi hỏi lại để có chút gọi "cảm tình" ban đầu: "Thế theo anh đánh giá thì thế nào? Anh cứ cho biết ý kiến đánh giá của anh thôi". Nhà thơ Hoàng Quý trả lời thẳng tuột: "Nếu tôi mà nói sợ không khách quan. Ông cứ đọc đi. Bao giờ đọc xong thì trao đổi lại vậy". Biết sao được. Tính anh Hoàng Quý vẫn thế. Cẩn thận chắc chắn chính xác. Tôi cũng đã đôi ba lần được chứng kiến việc nhà thơ Hoàng Quý sửa câu chữ của anh trong các bài thơ anh viết rồi. Thế là chẳng biết làm sao được tôi cố gắng dành thời gian để đọc mặc dù công việc làm báo cuối năm rất bận. Vì tôi biết nếu tính số người làm thơ cả nước hiện nay thì không biết bao nhiêu chỉ biết rằng nhiều lắm. Đất nước của thơ ca của văn hiến nên người làm thơ cũng nhiều. Nhất là trong giai đoạn "mở cửa" hiện nay người người làm thơ nhà nhà làm thơ. Người viết thơ được mùa nở rộ như hoa mùa xuân. Tất nhiên nhiều người viết là thế song không phải ai anh Hoàng Quý cũng có sự "nhiệt tình trân trọng" đến mức phải mang cả tập thơ đến chia sẻ như thế này.

More...

VẾT SON VÀ DẤU ĐỜI...

By

VẾT SON VÀ DẤU ĐỜI PHẬN NGƯỜI

(Nhân đọc Vết son của Ngọc Yến - NXB Hội Nhà văn 2008).

Trong cuộc sống hiện tại nhất là trong số những người cầm bút hiện nay khi làm thơ mỗi người thường có những quan điểm viết khác nhau. Điều này là tất yếu. Vì chỉ có thế mới tạo ra cho người viết một ngôn ngữ riêng một lối đi riêng và một cách viết riêng và coi đó như một thử nghiệm. Và chỉ có thế bạn đọc mới tìm đến người viết để đọc. Rồi khi viết ra cũng có không ít người "nhờ" các nhà phê bình giới thiệu cho tập sách của mình. Tập sách đó sẽ rất "kêu" tiếng rất vang nhưng thường không lâu. Thời gian đã khẳng định giá trị của nó.

Cũng có người cứ lặng lẽ viết viết bằng những cảm xúc thật sự sự dồn nén thật sự dường như bạn đọc có cảm giác nếu không viết ra người đó sẽ không thể chịu được. Con chữ cứ bật ra từ những cảm xúc như thế. Ấy là cách tự rút ruột mình của người cầm bút khi có trách nhiệm với trang viết của mình. Đó cũng chính là trách nhiệm với bạn đọc và trách nhiệm với chính mình. Có một người như thế mà tôi biết. Cứ lặng lẽ đi lặng lẽ viết lặng lẽ "rút ruột" mình trên trang sách trong từng câu chữ. "Vết son" có lẽ là một trường hợp như thế.

More...

CHẤT LIỆU CUỘC SỐNG....

By

 SỰ ĐỒNG NHẤT GIỮA CHẤT LIỆU CUỘC SỐNG VÀ HÌNH TƯỢNG NGƯỜI LÍNH BIÊN PHÒNG QUA CUỘC VẬN ĐỘNG SÁNG TÁC VĂN HỌC

Trong dòng chảy văn học Việt Nam chiến tranh cách mạng luôn là đề tài thu hút các cây viết ở mọi lứa tuổi trong mọi cấp độ từ chuyên nghiệp đến không chuyên nghiệp. Trong dòng chảy văn học  đó có một mảng văn học cũng luôn được các cây viết trong cả nước quan tâm và đặc biệt chú ý. Sự quan tâm và chú ý ở đây không những ở sức truyền tải hình tượng sự phong phú của con người vùng đất đề cập mà nó có sức thu hút ở chính cuộc sống của mỗi nhân vật. Đó là hình tượng người lính biên phòng trên các tuyến biên giới bờ biển hải đảo của Tổ quốc.

More...

KHÚC CHÊNH CHAO....

By

 

KHÚC CHÊNH CHAO 

 NGUYỄN THỊ NGỌC HÀ

                                (Nhân đọc tập Đứt dải yếm - NXB Hội Nhà văn 2007)

Tôi có cái may mắn là được làm báo và tờ báo của toà soạn tôi bao giờ trên các ấn phẩm cũng dành một phần "đất" nhất định để đăng tải các tác phẩm thơ của bạn viết trong cả nước. Và vì thế mà tôi cũng được đọc rất nhiều tác phẩm của bạn viết. Cũng qua đó tôi được đọc được vui được biết và được đến với rất nhiều các tác phẩm với tất cả sự đắm đuối say mê và đầy khao khát của con người. Tôi vẫn nghĩ đó là món quà hạnh phúc nhất mà tôi đã được may mắn cuộc đời ban tặng.

More...

LỜI TỰ BẠCH TRƯỚC NGÀY MAI...

By

LỜI TỰ BẠCH TRƯỚC NGÀY MAI
HAY TÂM THỨC VỀ MIỀN QUÁ KHỨ

(Nhân đọc tập thơ Ngày xưa ơi của Phương Phương Nhà xuất bản Hội Nhà văn 2006)

 

Tôi xin được gọi tập thơ Ngày xưa ơi của Phương Phương với cái tên như thế. Tại sao lại gọi như vậy? Tất nhiên là tôi có lý do. Một lý do đơn giản vì tên tập thơ là Ngày xưa ơi tiếng gọi ngày xưa thân yêu tiếng gọi ngày xưa thân ái.

More...

KHOẢNG LẶNG TRONG THƠ NGUYÊN HÙNG

By

KHOẢNG LẶNG
TRONG THƠ NGUYÊN HÙNG

(Nhân đọc tập thơ “Cánh buồm thao thức” của Nguyên Hùng Nhà xuất bản Hội nhà văn 2007
   Tôi đã đọc nhiều thơ của Nguyên Hùng trên trang blogs nguyenhung.vnweblogs.com nhưng để có hệ thống ra tấm ra miếng thành tập thì chưa. Thế rồi trong lần anh ra Hà Nội công tác tôi có được tập thơ của anh trong tay.
   Khi tôi đọc thơ Nguyên Hùng trên trang blogs tôi đã có sự mường tượng trong đầu về một vấn đề rất riêng trong thơ anh. Cái riêng Nguyên Hùng – lúc đó tôi cứ tạm gọi tên như thế.

More...

TỰ SỰ CỦA MỘT NỖI NIỀM

By

TỰ SỰ CỦA MỘT NỖI NIỀM
(Nhân đọc tập thơ Ngày không trở lại của Nguyễn Thị Anh Đào - NXB Đà Nẵng 2007)                                                                                        Phạm Thanh Khương
    
     Nếu ai cho rằng thơ là lời tự sự là sự trăn trở của người viết với đời với người với bạn đọc mà mình muốn gửi gắm thì tập thơ "Ngày không trở lại" của Nguyễn Thị Anh Đào là một trong những tập thơ như thế. Trải suốt cả tập thơ là những lời tự sự của tác giả khi với người lúc với đời và lúc lại với bạn đọc. Lời tự sự ấy có khi nói thành lời lúc lặng thầm trong tim và đôi lúc chỉ là chút thoáng qua như ngỡ ngàng bất chợt. Bất cứ ở đâu bất cứ trong câu chữ nào hay một đoạn một khổ của một bài thơ nào người đọc cũng bắt gặp một nỗi niềm đau đáu cùng lời tự sự "rút ruột rút gan" của mình. Một sự dâng hiến dâng hiến đến tận cùng.
     Tôi không nghĩ bài Như lời tình tự bài đầu tiên của tập thơ là lời "tuyên ngôn" cho cả tập thơ nhưng có lẽ tác giả đã có ý. Hãy thử lắng nghe lời tự sự ấy. Lời tự nhủ tự nhủ rất nhỏ rất nhỏ với người đọc ngay ở bài đầu tập thơ và những câu đầu tập thơ.
     "Em giấu vào hương tóc
     Mối tình đầu
     Rong rêu."
     Trong đời một con người ai cũng có 10 năm tuổi 20. Cái tuổi mà sức trẻ và niềm khao khát yêu đến tận cùng cống hiến đến tận cùng cho ước mơ. Ấy thế mà tác giả ở đây lại phải giấu vào hương tóc ủ trong hương tóc "mối tình đầu/ rong rêu" của mình cái mối tình đầy khao khát và ước muốn hy vọng. Lời tự sự buồn này là nỗi buồn và nỗi buồn ấy dẫu có được nói lên lời cũng không thể nói to mà chỉ là lời thủ thỉ như nhủ lòng mình vậy. Dẫu ai cũng biết hạnh phúc chia hai hạnh phúc nhân đôi nỗi buồn chia hai nỗi buồn sẻ nửa. Nhưng ở đời có ai đi chia cho nhau cái tủi cái buồn có chăng cho nhau cái đủ cái đầy. Chính vì thế mà lời tự sự của tác giả càng thấm càng đẫm cái đau cái buồn mà không ai có thể sẻ chia. Lời tự sự này lại xuất phát từ trái tim người con gái "yếu liễu đào tơ" thì mới thấy nó buồn làm sao thương làm sao.
     Sức chịu đựng của con người cũng chỉ có giới hạn. Cũng vì thế mà có những lúc lời tự sự ấy đôi lúc tác giả cũng mong được tung lên trời nói to lên cho mọi người mong một niềm an ủi số phận thông qua thơ.
     "Lời thơ vang lên giữa một khoảng không gian vô tận của ngày- Em cài hoa lên những hình thù kỳ quái của quá khứ để tìm hơi ấm bình minh trên thảm cỏ mật thơm lừng- Giấc ngủ đẫy đà của chú chuồn ớt vắt vẻo trên cây sấu- đời người gấp khúc sau hốc mắt xám trầm của số phận."                                                                                          
           (Romeo đoản khúc)
 
     Khi viết đến đây tôi chợt nhớ Khổng tử có nói câu: Thành sự bất thuyết toại sự bất gián ky vãng bất cữu. Việc đã thành chớ nói lại; việc đã xong chớ can gián; việc đã qua chớ trách cứ. Nếu cứ theo cái ý răn dạy của người xưa thì có dễ ngay các bậc trượng phu thời nay cũng đã có mấy người làm được. Ấy vẫn là biết thế nghĩ thế nhưng nào có ai đã có đủ sức kiên nhẫn "nắm tay đến tối gối đầu đến sáng" để làm cho được. Và vì thế mà "người thơ nữ" phải thả lên trời gửi những lời tâm sự cho trời cao mây trắng trả lại trời đất khúc người "sau hốc mắt xám trầm của số phận" để cầu mong cho cuộc sống có được chút bình an thanh thản. Đó cũng chính là câu hỏi mà tác giả luôn đau đáu trong lòng. Câu hỏi tác giả gửi đến nhân gian kiếp người trời đất qua lời tự nhủ của lòng mình.
     Ngày không anh trời xanh đến ngẩn ngơ
     Đường phố rộng thêm những vòng tay nới
    Cúc vàng ơi sao thẳm xa vời vợi
     Ngày buồn nào không thương nhớ trong em?                                                         
                           (Ngày buồn)
         Hay:
     Tôi tìm tôi trên phố đông người
     chợt nhói tim vì mùa đã sang thu mà người còn ở lại                                                      
                                       
(Thì thầm Cao Nguyên)
      Mình đi tìm mình trên con phố đông người qua mà trở thành người cô đơn thành kẻ xa lạ. Xa lạ với chính mình. Trong cái biển người mênh mông ấy trong cái ồn ào phố chợ ấy trong cái nhộn nhịp của bao khuôn mặt ấy mà nào có ai đi bên cùng chia sẻ có cùng nhau chút ấm lòng khi đã thu sang trong cái se se lạnh cao nguyên. Lạnh của không gian hay lạnh trong cõi con người? Đó cũng là điều tác giả đã cảm thấy nhận thấy và cũng đã luôn tự nhủ tự "độc thoại" với lòng mình: "Hạnh phúc là những ngôi sao/ Mọc lên từ phía màn đêm"; "Hạnh phúc dệt lên từ những nỗi đau/ Hay niềm buồn tủi".
            Trong lịch sử của xã hội loài người trong thế giới của vật chất và ý thức có lẽ cái mà con người khó nhận thức và khó đi đến tận cùng của nó là tình yêu. Tình yêu luôn và sẽ luôn là điều mà con người suốt cả cuộc đời phải bỏ công bỏ sức ra tìm kiếm nuôi dưỡng và mong muốn khao khát có được. Cũng chính vì thế mà nếu ai đó mong muốn nhận diện được tình yêu thì con người đó phải đắm say trăn trở và dâng hiến trọn vẹn cho niềm khao khát mong mỏi đó may chăng mới có thể kiếm tìm. Đó phải là sự dâng hiến đến cháy bỏng. Dâng hiến đến tận cùng của sự sống. Dù chỉ là lời tự nhủ với lòng mình nhưng trong một khoảng khắc của đời người Nguyễn Thị Anh Đào đã tìm ra chân lý của sự khao khát và dâng hiến ấy.
      không có ngọn gió nào cõng được miền cát bỏng
     biển khóc giữa bao la
     biển oằn lên cơn khát
     bờ cát khắt khe
    xoáy lốc bãi bồi         
                (Gửi lời về cuối chân mây)
        Xuyên suốt và trải ra khắp Ngày không trở lại là một lời tự sự đến đau đáu của nỗi niềm khao khát. Khi với mình lúc với bạn lại với mẹ rồi với cuộc sống thường nhật công việc. Trên tất cả mọi cái mà Nguyễn Thị Anh Đào bắt gặp sống tận hưởng và trăn trở nghĩ suy. Nhưng dù ở đâu lĩnh vực nào những nỗi niềm ấy chỉ  luôn là lời tự nhủ tự nói tự độc thoại độc thoại thầm với mình. Đó cũng chính là cái lắng lại cái chiều sâu của cuộc sống mà tác giả đã cảm được nhận được và gửi gắm. Một chiều sâu của tâm hồn thơ nhiều tâm sự. Nếu nói theo ngôn ngữ của người đời thì đó phải là sự lắng lại đến tận cùng sự gạn đục khơi trong của kiếp người lam lũ để có được.
         Lời tự sự từ cuộc sống thường nhật từ điều giản dị mà lắng câu thơ mộc mà thanh ngôn ngữ giản mà vang sự gửi gắm của người viết với người đọc như ngọn lửa âm ỉ cháy cháy mãi trong tâm thức về một sự dâng hiến. Và nhân đây tôi cũng phải nói ngay nếu những ai thích đọc những bài thơ làm theo thể vần điệu hình thức chặt chẽ đúng niêm luật thì thật khó khi đọc tập thơ "Ngày không trở lại" của Nguyễn Thị Anh Đào. Nói thế không có nghĩa là tập thơ "Ngày không trở lại" "phá thể" và "quá tự do". Cũng chính sự khám phá cách thể của hình thức đan xen giữa "cổ điển" và "hiện đại" đã làm lên nét rất riêng rất Anh Đào của tập thơ. Một tiếng thơ một tiếng lòng và một nỗi niềm cháy bỏng đến tận cùng của cuộc sống. Ngày không trở lại sẽ còn đi mãi đi mãi với bạn đọc song hành cùng mỗi bước với nhân gian về lời tự sự của lòng dâng hiến tận cùng của một kiếp con người với đời./.

More...

MÙA ĐÔNG PHƯƠNG BẮC

By

Bài thơ tôi yêu thích 
             


MÙA ĐÔNG PHƯƠNG BẮC
                                                             

                                    Phương Phương
 

Mùa đông về rồi lạnh lắm không anh?
Biên giới chiều mưa đêm rừng rét buốt
"Một con đường gió mùa nào cũng ngược" *
Em thấy se lòng khi gió lạnh nơi anh. 


Muốn được ẩn mình trong từng cánh thư xanh
Làm tia nắng gửi mùa đông phương Bắc
Để thức bên người nơi trận mạc
Anh gần gũi lạ lùng - anh vẫn ở bên em.                                                       

                                          (Rút trong tập Ngày xưa ơi Nhà xuất bản Hội nhà văn 2006).
 


    Trong cuộc sống khi nói về hạnh phúc rất nhiều người cho rằng: Hạnh phúc là sự cảm thông chia sẻ hoà hợp đồng điệu của hai tâm hồn. Nhưng cũng có nhiều người cho rằng hạnh phúc không những chỉ cần có sự đồng điệu và cảm thông mà ngay được nhớ được thương được yêu được gửi gắm tâm sự sâu kín của mình với người mình thương yêu đó cũng là hạnh phúc. Và có lẽ quan niệm hạnh phúc ấy đã được Phương Phương cụ thể hoá bằng thơ trong bài Mùa đông phương Bắc của mình.
    Mở đầu bài thơ là lời nhủ lòng nhưng cũng là một câu hỏi. Câu hỏi thảng thốt trong trái tim yêu thương.Mùa đông về rồi lạnh lắm không anh?Tác giả viết mà như tự nhủ lòng mình: Mùa đông về rồi đấy. Mùa đông về rồi nơi ấy nơi người thương yêu đang ở có lạnh lắm không? Mùa đông về rồi anh có đủ ấm không? Xung quanh lời tự nhủ "mùa đông về rồi" là có biết bao điều lo lắng câu hỏi về "người ấy" nơi xa xôi nơi đầu sóng ngọn gió nơi mà trái tim yêu thương đang lo lắng ngóng đợi hướng về. Lời tự nhủ hay là câu hỏi gửi về nơi ấy trong mùa đông giá lạnh nghe thật ấm áp. Câu hỏi thủ thỉ nhẹ lắm nhẹ như làn gió thoảng người đọc có cảm giác chỉ đủ cho một "người ấy" nghe thấy.
    Là một người lính đã có những tháng năm công tác trên biên giới phía Bắc tôi hiểu được như thế nào mỗi khi mùa đông về. Ở vùng núi đá cao vào mùa đông không ngày nào là không có sương mù mưa. Sương mù có nhiều ngày phải đến trưa mới tan. Có những nơi như đồn biên phòng Quảng Năm Châu Quảng Ninh ngày nào cũng có đủ 4 chế độ thời tiết sáng mù trưa nắng chiều mưa đêm lạnh.
    Và cái lạnh có lẽ cũng không đâu lạnh bằng miền núi đá phương Bắc. Chuyện nửa đêm tuyết rơi nhiệt độ xuống bốn độ âm như đồn Lũng Cú nơi có cột cờ Tổ quốc trên đỉnh núi Rồng không có gì là lạ. Sáng ra chiếc khăn mặt phơi ngoài hiên cứng lại do hơi nước của sương đêm bị đóng băng. Và nếu ai đã từng ở trên biên giới thì mới thấy cái cảm giác nhỏ bé đơn độc trước một thiên nhiên hùng vĩ. Có lẽ vì thế mà người ở quê nhà cũng cảm thấy "se lòng" cảm thấy cái lạnh như chính mình đang phải chịu. Cái lạnh nơi anh và cái lạnh nơi em. Một sự chia sẻ ở ngay hai đầu nỗi nhớ. Một cái lạnh do thiên nhiên và một cái lạnh từ tình thương yêu từ nỗi nhớ.
    Hiểu thương và đồng cảm với những khó khăn vất vả mà người con gái ấy đã khao khát mong muốn được hoá thân thành chút ấm thành tia nắng dẫu tia nắng ấy rất mong manh rất nhỏ để được ẩn vào trong mỗi cánh thư thăm.
    Thực ra mà nói cánh thư đâu có thể làm cho mùa đông bớt giá mà chính là tình yêu của người con gái gửi gắm vào trong đó là nỗi nhớ nhung gửi vào trong đó và cả sự đợi chờ gửi vào trong đó. Và chính tình yêu ấy đã làm cho mùa đông không còn lạnh. Mùa đông ấm áp trong tình yêu của em.
    Một điều tưởng rất không hợp lô gíc hình thức là tia nắng chắc chắn phải của ngày lại "thức" bên nhau "nơi trận mạc" có nghĩa là phải của đêm nhưng lại rất đúng và rất hợp với lô gíc của tâm lý. Cánh thư mỏng ấy nơi mà người con gái yêu thương đã gửi tất cả nỗi niềm thương nhớ vào trong đó thì bản thân nó đã là ngọn lửa ngọn lửa của tình yêu sưởi ấm trái tim người chiến sĩ. Và cũng chính vì thế mà người con gái người nơi hậu phương cũng cảm thấy "anh gần gũi lạ lùng- anh vẫn ở bên em". Tác giả đã đi từ trường liên tưởng của hiện thực đến trường liên tưởng của tâm hồn của tình cảm của tâm lý. Đây cũng chính là lời khẳng định tình yêu của người hậu phương với người nơi tiền tuyến.
    Bài thơ ngắn câu thơ mở với lối viết thoáng không gò bó gọt rũa đến xơ cứng theo lối ép từ cho từng câu từng chữ nhưng không vì thế mà sự hàm súc chuyển tải tâm lý tình cảm của người viết nhẹ đi. Tác giả đã lấy cái đằm thắm trong sự nhớ nhung lấy cái hiện thực để gợi mở lấy cái tưởng như trái quy luật tự nhiên để làm thông điệp gửi đến bạn đọc về một sự trăn trở trăn trở đến day dứt đau đáu trong trái tim yêu.
    Từ cuối cùng của câu đầu là "anh" đây là một âm mở nhưng từ cuối của câu kết là từ "em" đây là từ có âm khi đọc khép. Câu thơ mở ra bằng lời tự nhủ bằng một câu hỏi và nó đã được kết bằng lời khẳng định câu trả lời về những lo lắng của hai người giữa hai đầu thương nhớ. Bài thơ Mùa đông phương Bắc có lẽ vì thế mà đã tạo ra được một tiếng nói riêng tiếng nói của tình yêu và sự chờ đợi. Và người lính những người nơi biên giới mãi ngóng chờ tiếng nói ấy. Tiếng nói của tình yêu của hạnh phúc. Hạnh phúc trong đợi chờ thương nhớ. Hạnh phúc trong nỗi nhớ được nhớ về nhau.
    Mùa đông phương Bắc sẽ bớt lạnh sẽ ấm áp từ những điều thật giản dị như thế.
………………………….
* Thơ Vương Trọng

More...